Eupatorium cannabinum of Koninginnekruid
Eupatorium cannabinum, ook bekend onder de Nederlandse naam Koninginnekruid of Leverkruid, is een inheemse plant in Nederland met oorsprong in Europa. De soort groeit van nature op vochtige plaatsen zoals oevers van plassen, rivieren, moerassen en vochtige bossen, en heeft een voorkeur voor vochtige grond, klei of voedselrijke, vochtige bodem. Eupatorium cannabinum is een stevige, hoge plant die een hoogte van 100 tot 170 cm kan bereiken. De bladeren zijn groen, tegenoverstaand, kunnen tot 50 cm lang worden en lijken op die van cannabis, wat de naam cannabinum verklaart, hoewel de plant niet verwant is aan cannabis. Boven in de plant verschijnen van juni tot september grote, schermvormige bloeiwijzen met zacht roze tot lila-roze bloemen. De bloemen groeien in grote, parapluvormige trossen en zijn rijk aan nectar, waardoor ze een hoge ecologische waarde hebben. Ze trekken zweefvliegen, solitaire bijen, hommels, vlinders en andere insecten aan, en dienen als waardplant voor diverse vlindersoorten.
Koninginnekruid vraagt een eenvoudige verzorging en hierdoor komt deze plant vrijwel overal in Nederland tot zijn recht als tuinplant. Door te kiezen voor inheemse, ecologische tuinplanten zoals Eupatorium cannabinum, draag je bij aan biodiversiteit en een gezonde tuinomgeving.
Kenmerken van Eupatorium cannabinum
Eupatorium cannabinum is een robuuste vaste plant die in Nederland in het wild voorkomt en geliefd is in veel tuinen. Deze plant bereikt een volwassen hoogte van 100 tot 170 cm en valt direct op door zijn rood aangelopen stengels en tegenoverstaande, diep ingesneden bladeren. Tijdens de bloeitijd, van juli tot september, verschijnen er prachtige schermen met roze tot lila bloemen die een ware magneet zijn voor bijen, vlinders en andere insecten. De bloemen zijn rijk aan nectar, waardoor de ecologische waarde van deze plant bijzonder hoog is.
Koninginnekruid staat graag op vochtige, voedselrijke grond en voelt zich thuis langs waterkanten, in moerassen of op een plek in de border waar de bodem niet snel uitdroogt. Door zijn sterke groei en opvallende bloeiwijze is deze plant een waardevolle aanvulling in borders, waar hij prachtig combineert met andere vaste planten. Binnen de composietenfamilie is Eupatorium cannabinum een echte blikvanger, die in verschillende omstandigheden goed tot zijn recht komt.
De plant is eenvoudig te verzorgen door in het najaar de stengels terug te snoeien. Een mogelijkheid is de plant te bedekken met een laag tuinaarde om de wortels te beschermen tegen vorst. In het voorjaar loopt de plant weer uit met frisse scheuten. Wie het aantal planten in de tuin wil verhogen, kan Eupatorium cannabinum eenvoudig vermeerderen door delen of stekken. Met zijn lange bloei, hoge ecologische waarde en veelzijdige toepassing is Koninginnekruid een uitstekende keuze voor iedereen die zijn tuin wil verrijken met kleur, leven en biodiversiteit.
Standplaats Eupatorium cannabinum
Voor Koninginnekruid is een lichte plek belangrijk; de voorkeur gaat uit naar een standplaats met voldoende zonlicht, want diepe schaduw is minder geschikt voor een goede bloei. Zon tot lichte halfschaduw geeft de beste bloei. De plant voelt zich prettig op grond die voedselrijk en vochtig is maar waar water niet langdurig op blijft staan. Een border nabij water, een lage plek in de tuin of een bodem die niet snel uitdroogt, is ideaal. Na het planten duurt het vaak een paar weken voordat de plant goed kan wortelen en zich stevig in de bodem heeft gezet. Reken voor een mooi resultaat op ongeveer 5 tot 7 planten per vierkante meter. Koninginnekruid is daarom zeer geschikt voor een natuurtuin of een border waar veel leven gewenst is.
Eupatorium cannabinum snoeien en onderhouden
Laat na de bloei de bloeistengels staan om in de winter structuur en schuilplaatsen voor insecten te bieden. Wie Koninginnekruid compacter wil houden of het uitzaaien wil beperken, kan een deel van de uitgebloeide stengels in de nazomer wegknippen. In de late winter of vroege voorjaar kunnen alle verdroogde stengels en bladeren tot vlak boven de grond worden weggeknipt. Extra bemesting is bij de verzorging meestal niet nodig, tenzij de plant op zeer arme grond staat. De plant loopt in het voorjaar weer krachtig uit met jonge scheuten.
Wordt een pol na een aantal jaren erg groot, graaf hem uit, pak enkele frisse deeltjes en plant die opnieuw. Let er bij het verplanten of delen op dat de wortelen goed in de bodem worden geplaatst, zodat de plant zich stevig kan vestigen. Koninginnekruid wordt veel gebruikt in de tuin als sierplant en is historisch ook gebruikt als volksgeneeskundig kruid.